Dil ve Anlatım ile İlgili Sorular


Dil ve Anlatım ile İlgili Sorular (100 Soru)-Cevapları

SORULAR
1. Bir gülmece havası taşıyan bu öyküde olay, bize kahramanın ağzından anlatılıyor. Anlatımın en belirleyici özelliği konuşma diliyle yazı dilinin ustaca birleştirilmiş olmasıdır. Konuşma dilinde geçen deyimler, halka özgü söyleyiş biçimleri, şaşma bildiren sözde soru biçimleri ustaca kullanılmış. Öte yandan anlatım dümdüz bir çizgide sürüp gitmiyor, bu da sürükleyiciliği sağlıyor.
Bu parçada aşağıdaki yazı türlerinden hangisine ait özellikler ağır basmaktadır?
A)Makale B)Deneme C)Eleştiri
D) Fıkra E) Günlük

2. Önceleri, yazdıklarımı yayımlamak gibi bir planım yoktu. Gün içinde yaşadıklarımı, hislerimi, hayallerimi döküyordum kâğıtlara; ama edebi üsluptan da uzaklaşmayarak. On beş yıl boyunca her gün bıkmadan usanmadan yazdım. Sonra bazı edebiyatçı dostlarım yazdıklarımı yayımlamam konusunda ısrar ettiler. Ben de okuyucularım beni benden dinlesin, yaşadıklarımı günü gününe öğrensinler diye bazı değişikliklerle yayımladım.
Bu parçada sözü edilen yazarın yayımladığı kitap, aşağıdaki türlerin hangisine bir örnektir?
A) Günlük B) Otobiyografi C) Mektup
D) Deneme E) Biyografi

3. Küçük, sezgili bir okur kitlesine seslenen, kentli ve aydın bir seçkinler tabakasının buyruğunda yolunu arayan ilk Türk romanları; anlatı sanatının yetkin örnekleri sayılmasa da, hem belge olarak çok önemli tarihsel işlev yüklenmiş, hem de iktidara oynayan Türk aydınının kendi fikirlerini topluma benimsetmesinde ciddi bir kaldıraç rolü oynamışlardır. Mai ve Siyah gibi.
Bu parça aşağıdaki edebiyat türlerinden hangisinden alınmış olabilir?
A) Öykü B) Anı C) Söyleşi
D) Makale E) Fıkra

4.Bu tür gazeteciliğin, ana kollarından birisidir. Hele sinemadan, televizyondan, radyodan sonra da önemi gittikçe arttı. Şu andaki Batı gazeteciliği, bu türle farklı bir gazeteciliğe dönüştü. Haber bir soyutlama, geniş bir çerçeve işidir. Haber bir yaşam değildir, belki de yaşamın geniş bir gölgesidir. Gazetecilikte haber, radyodan, televizyondan da önce okuyucuyu doyurmuyordu. Ancak bu tür çıkınca okuyucu yaşamla, yaşamın, olayların özüyle karşı karşıya gelebildi. Haber, gerçeğin kaba yansıması; bu tür ise yaşamın özüne, gerçeğin özüne doğru bir iniştir.
Yukarıdaki parçada yazarın sözünü ettiği edebi tür aşağıdakilerden hangisidir?
A)Anı B)Röportaj C)Sohbet
D)Eleştiri E)Fıkra

5. Bir gerçeğin araştırma, inceleme, gezip görme ve soruşturma yoluyla yansıtıldığı yazılardır. Öğretici bir niteliği bulunan bu tür yazılarda açık ve anlaşılır bir dil kullanılır. Bu türde kalem oynatmak isteyen kişi, gerektiği durumlarda konuyla ilgili resim, fotoğraf ve grafiklerin ispatlayıcı özel¬liklerinden yararlanmalıdır.
Bu parçada sözü edilen düz yazı türü, aşağıdakilerden hangisidir?
A) Deneme B) Röportaj C) Anı
D) Biyografi E) Roman

6. Çocukluğumda, bir Arabistan şehrinde bir kadın tanımış¬tım. Sık sık hastalanır, uyumaya başlar başlamaz İstanbul'un sularını sayıklardı. Kaç defa komşuluk ziyaretlerimizde, döşeğinin yanı başında, onun sırf bu büyülü odaları soymak için, bir mahzenin taş kapağını kaldırır gibi güçlükle en dalgın uykulardan sıyrıldığını görmüştüm. Dört yanımı su sesleriyle, gümüş taş ve billur kadeh şakırtılarıyla, güvercin uçuşlarıyla dolu sanırdım.
Bu parça, aşağıdaki düz yazı türlerinin hangisine ör¬nek olabilir?
A) Biyografi B) Deneme C) Anı
D) Fıkra E) Makale

7.I. Tanınmış kişileri konu edinir.
II. Yazar, sadece kendini anlatır.
III. Kronolojik bir sıralama söz konusudur.
IV. Nesnel ve anlaşılır bir anlatımı vardır.
V. Bir gazetede günlük olarak yayımlanır.
Numaralanmış cümlelerden hangi ikisi, biyografinin özelliklerinden değildir?
A) I. ve II. B) I. ve IV. C) II. ve III.
D) II. ve V. E) IV. ve V.

8. Aşağıdaki sanatçılardan hangileri edebiyatımızda "denemeci" kimliğiyle tanınmışlardır?
A)Cenap Sahabettin - Fuat Köprülü
B)Şinasi - Yahya Kemal Beyatlı
C)Ahmet Rasim – Ahmet Haşim
D)Halit Ziya Uşaklıgil - Nurullah Ataç
E)Nurullah Ataç - Suut Kemal Yetkin

9. Aşağıdakilerden hangisi mektup türünün amaçlarından değildir?
A) Haber vermek
B) Bir meseleyi tartışmak
C) Bir konuda yardım istemek
D) Sevinç ya da üzüntülerini bildirmek
E) Bir kişiyi tanıtmak

10.Aşağıdaki eser - yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır?
A)Ruşen Eşref Ünaydın - Atatürk’ü Özleyiş
B)Falih Rıfkı Atay - Çankaya
C)Yakup Kadri - Zoraki Diplomat
D)Erdal Öz - Allı Turnam
E) Nurullah Ataç - Günlerin Götürdüğü

11.Gazetelerin ya da dergilerin belli sütunlarında gün****k konuları bir görüş ve düşünceye bağlayarak yorumlayan yazlılardır. Bu türde, yazar ele aldığı konuyu kanıtlamak zorunda değildir; okuyucu da yazarın görüşlerine inanıp inanmamakta serbesttir.
Yukarıdaki parçada bahsedilen edebi tür aşağıdakilerden hangisidir?
A) Deneme B) Fıkra C) Makale D) Eleştiri E) Röportaj

12. I. Bugün, diğerlerinden daha farklı bir gün benim için.
II. Pencerem bir tuvalin çerçevesi gibi, ve bana bu tablo şimdi sonbaharı anlatıyor.
III. Bana böyle davranmış olması aramıza bir soğukluk girdiğinin göstergesi gibi.
IV. Birazdan uyuyacağım ve yarınımın bugünkü gibi olmasını diliyorum.
V. Aradan yıllar geçmiş olmasına karşın o üç sözcük aynı ses tonuyla çınlıyor kulaklarımda.
Yukarıda verilen tümcelerden hangisi bir günlükten alınmış olamaz?
A) I B) II C) III D) IV E) V

13.Aşağıdakilerden hangileri gazeteciliğin ortaya çıkmasıyla gelişmiş türlerdir?
A)Makale-fıkra-roman B)Röportaj-anı-biyografi
C)Söyleşi-deneme-otobiyografi D)Fıkra-makale-röportaj
E)Gezi yazısı-söylev-fabl

14.Hatıra türündeki yazılarda aşağıdaki özelliklerden hangisi aranmaz?
A)Yaşananları günü gününe yazma.
B ) Geçmişte yaşananları yansıtma.
C ) Birinci kişi ağzından anlatma.
D ) İçtenlikle yoğrulmuş bir anlatım benimseme.
E ) Gözlem ve izlenimleri aktarma.

15. Babamın anlattığına göre sıcak bir yaz gecesi doğmuşum. Kara kuru bir çocukmuşum. Bu yüzden çocukluğumda çok sevilmezmişim. Ben bunları pek hatırlamıyorum tabi. Hatırladığım en eski şey babamla at sırtında yaptığım gezilerdir. İlkokulu köydeki birleştirilmiş sınıfta bitirdim. Doğrusu beş yılın sonunda ancak okumayı öğretebilmişti öğretmenim bana. Sonra kasabadaki ortaokula gittim. Orada bir şeyler oldu sanki bana. Bir okuma aşkı sorma gitsin. Gelsin öyküler, gitsin romanlar..… Ortaokul bittiğinde neredeyse bütün klasikleri okumuştum.
Bu parça aşağıdaki yazı türlerinin hangisinden alınmış olabilir?
A)Günlük B)Deneme C)Otobiyografi
D)Biyografi E) Makale

16. I. Günlük olaylarla ilgili yazılardır.
II. Yazar inandığı düşünceleri ispatlamak zorunda değildir.
III. Gün****k bir dil kullanılır.
IV. Geniş yorumlara ve bilimsel açıklamalara girişilmez.
Yukarıda özellikleri verilen edebi tür aşağıdakilerden hangisidir?
A)Makale B)Anı C)Biyografi
D) Mülakat (Görüşme) E) Fıkra

17. Yedi yaşımda bile yoktum. Arabaya binmekten, evden uzaklaşıp değişik yerler görmekten inanılmaz ölçüde hoşnut olurdum. Bir gün motora bindirdi babam beni, eski model bir motora. Yine uzaklaştık evden, değişik değişik yerler gezdik. Ama bir yer vardı, bir köprü, bir tren köprüsü. Bu köprünün altından geçerken sımsıkı sarıldım babama, bu anı hiç unutmayacağım dedim içimden, öyle de oldu, ne zaman bir köprünün altından geçsem bu anı hatırlarım.
Yukarıda verilen parça hangi edebi türün örneğidir?
A)Günlük B)Deneme C)Anı D)Gezi E) Makale

18. ……… Burası bir köyden çok şehirleşmeye başlamış bir kasabaya benziyordu. Etrafta bir tek eski veya topraktan ev görünmüyordu. Otlamaya çıkarılacak hayvanlar için özel bir yol yapılmış ve diğer yolların hemen hepsi asfaltla döşenmişti. Ama bir evin içine girecek olsanız bir yemek sofrası dahi göremezsiniz. Yemekler yerde yenir burada. İnsanlar ütü nedir bilmez. Geze geze de bitiremezsiniz asfalt yollarını!
Yukarıda verilen parça hangi edebi türe örnektir?
A)Deneme B)Makale C)Gezi D)Anı E)Röportaj

19.Aşağıdaki yazarlardan hangisinin fıkra türünde yazıları yoktur?
A)Ahmet Rasim B)Falih Rıfkı Atay C)Ahmet Haşim
D)Hüseyin Cahit Yalçın E)Ahmet Hamdi Tanpınar

20.Aşağıdakilerden hangisi sanatsal metinlerin özelliklerinden değildir?
A)Bu metinlerde sezdirmek, hissettirmek, bunların çerçevesinde düşündürmek esastır.
B)Metinlerdeki anlam birimleri, somut anlam düzeyinde gerçek yaşamda karşılıklarını bulurlar.
C)Dil yan anlam, mecaz anlamla örülü olabilir.
D)Bu tür metinlerde kullanılan dil süslüdür.
E)Kelimeler soyut anlamda kullanılabilir.


21.Aşağıdaki edebi türlerden hangisi anlatmaya bağlı metinlerden değildir?
A)Destan B)Hikâye C)Masal
D)Hatıra E)Roman

22.Aşağıdakilerden hangisi gazete çevresinde gelişen edebi türlerden biridir?
A)Sohbet B)Gezi C)Günlük
D)Mektup E)Biyografi

23.Aşağıdakilerden hangisi iş mektubunun şekil özellikleri ve konusu ile ilgili değildir?
A)Önce mektubun yazıldığı yer ve tarih belirtilir.
B)Sayfa ortalanarak, mektubun yazıldığı firma adı, adresi ve bulunduğu yer belirtilir.
C)Satırbaşı yapılarak konu belirtilerek istek açıklanır.
D)Mektup metninin sol alt köşesine ad ve soyad yazılır.
E)Mektupta ad ve soyadın 3-4 cm altında olacak şekilde sol alt köşesine açık adres yazılır.

24.Aşağıdakilerden hangisi öğretici metinlerin özelliği olamaz?
A)Dilin göndergesel işlevde kullanılması
B)Öğretmek, açıklamak, bilgi vermek ön plana çıkar.
C)Ağırlıklı olarak öyküleyici ve betimleyici anlatım türünün kullanılması.
D)Kelimelerin genellikle gerçek anlamda kullanılması.
E)Mecazlı ifadeler kullanılmaz

25.Aşağıdakilerden hangisi günlüğün özelliklerinden biri değildir.
A)Günlükler okuyucu düşünülerek yazılmıştır.
B)Yazıldığı günün tarihini taşırlar.
C)Olayı yaşayan kişi tarafından yazılmıştır.
D)Anlatımda iç konuşma tekniğinden yararlanılır
E)Yazan kişinin hayatından izler taşır.

26. Sabah kalktığımda hava çok güzeldi. Ancak öğleden sonra yağmur olanca şiddetiyle bastırdı. Genişçe bir çınarın altına sığındım. Olacak gibi değil; gelen ilk otobüse bindim. Benim gideceğim yerin uzak bir yerinde bıraktı otobüs. Bir lokantaya girdim; çayla sandviç söyledim.
Bu parça aşağıdaki yazı türlerinden hangisine ait olabilir?
A) Deneme B) Fıkra C)Günlük
D) Gezi yazısı E) Anı

27.Aşağıdaki eser-yazar eşleştirmelerinden hangisi yanlıştır.?
A)Magosa Mektupları -Namık Kemal
B)Şehir Mektupları -Ahmet Rasim
C)Avrupa Yolunda - Cenap Şahabettin
D) Saray ve Ötesi - Halit Ziya Uşaklıgil
E)Türk’ün Ateşle İmtihanı - Halide Edip Adıvar

28. Tezkire, hangi edebi türün eski karşılığı sayılır?
A)Otobiyografi B)Hatırat C)Biyografi
D)Monografi E)Rûzname

29.Aşağıdakilerden hangisi biyografi ile anının ortak özelliklerinden biri değildir?
A)Anlatılan kişinin hayatı hakkında bilgi edinebiliriz.
B)Göndergesellik işlevi kullanılmaktadır.
C)Kullanılan dil sade, akıcı ve durudur.
D)Kanıtlanabilir nitelik taşımaktadırlar.
E)Anlatıldığı dönemden izler taşır.

30.I-Biyografilerde derlenen bilgilerin bilimsel araştırma yöntemiyle bir araya getirme zorunluluğu yoktur.
II-Biyografi yazarının objektif olma zorunluluğu yoktur.
III-Otobiyografiler kişinin kendi hayatını anlattığı yazılardır.
Yukarıdaki ifadelerden hangisi veya hangileri doğrudur?
A)Yalnız I B)Yalnız II C)Yalnız III
D)II - III E)I - III

31. Aşağıdaki yazar-eser eşleşmelerinden hangisi doğrudur?
A)Şevket Rado-Ramazan Sohbetleri
B)Nurullah Ataç-Karalama Defteri
C)Ahmet Rasim-Eşref Saati
D)Suut Kemal Yetkin-Dilimiz Üzerine Söyleşiler
E)Hasan Ali Yücel-Edebiyat Sohbetleri


32.Aşağıdakilerden hangisi sohbet türünün özelliklerinden biri değildir?
A)Sohbet metinlerinde nüktedanlığa yer verilmez.
B)Sohbette herkesin ilgileneceği konular seçilmelidir.
C)Düşsel bir anlatım söz konusudur.
D)Halk söyleyişlerine yer verilir.
E)Konu kısıtlaması yoktur. Her konuda yazılabilir.

33.Aşağıdakilerden hangisi haber yazılarının özelliklerinden biri değildir?
A)Haber yazıları tarafsız olmalıdır.
B)Haber yazıları ilginç olmalıdır.
C)Haber yazılarında öznellik olmalıdır.
D)Haber gerçekleri yansıtmalıdır.
E)Haber yazılarının kaynağı hayattır.

34.Tarihte bilinen ilk gazete örneği hangi medeniyette ortaya çıkmıştır?
A)Roma B)Hitit C)Bizans
D)Aztek E)Çin

35. “Yazarların yaşadıkları önemli olayları, duygu ve düşünceleri bir deftere

Yorum Yaz
Arkadaşların Burada !
Arkadaşların Burada !